Filmski reditelj Lordan Zafranović dobitnik je nagrade „Planetarni Tesla“, priznanja za doprinos kulturi i umetnosti, kojim se odaje počast njegovom višedecenijskom stvaralaštvu i autorskom angažmanu. Posebno mesto u njegovom opusu zauzima film Zlatni rez 42 – Djeca Kozare, posvećen stradanju dece i civilnog stanovništva tokom Drugog svetskog rata.
Zafranović je jedan od najznačajnijih i najprepoznatljivijih reditelja jugoslovenske kinematografije, čije filmove odlikuju snažan vizuelni izraz, dramatičnost i kritičko preispitivanje istorije. U ostvarenjima poput Okupacije u 26 slika i Pada Italije, on istražuje kako rat, ideologija i nasilje razaraju pojedinca i društvo, otkrivajući krhkost ljudskog morala u vremenima velikih istorijskih potresa.
Njegovo stvaralaštvo ne nudi utešne odgovore niti prošlost prikazuje kao zatvoreno poglavlje. Naprotiv, Zafranovićev filmski jezik često je uznemirujući i beskompromisan, jer od gledaoca zahteva da se suoči sa posledicama mržnje, zločina i ideološkog zaslepljenja. Upravo u tome leži njegova umetnička snaga — u sposobnosti da istorijske tragedije pretvori u univerzalna pitanja o odgovornosti, savesti i dostojanstvu čoveka.
Filmom Zlatni rez 42 – Djeca Kozare reditelj nastavlja svoju dugogodišnju posvećenost temi stradanja i kulturi sećanja. Sudbine nevinih postaju više od istorijskog svedočanstva: one su opomena da zaborav i relativizacija zločina otvaraju prostor za ponavljanje tragedija.
Nagrada „Planetarni Tesla“ stoga predstavlja ne samo priznanje Zafranovićevom umetničkom doprinosu već i potvrdu značaja filma kao prostora za kritičko promišljanje prošlosti i savremenog društva. Njegov opus svedoči o tome da umetnost može biti i čin otpora zaboravu — i trajni poziv na čovečnost.
Izvor: Pravda
